Kapvergunning aanvragen: regels, kosten en procedure

De vraag “vanaf hoeveel centimeter heb ik een kapvergunning nodig?” heeft geen landelijk antwoord, en in veel gemeenten zelfs helemaal geen getal als antwoord. De ene gemeente kijkt naar de stamomtrek, de andere alleen naar een bomenlijst, en de leges lopen uiteen van niets tot € 735,85. Hieronder staat per gemeente wat er geldt, nagetrokken in de APV en de legesverordening zelf.

Kom je er niet uit? Een ETW-gecertificeerde boomverzorger uit ons netwerk beoordeelt gratis of je boom vergunningplichtig is, ter plekke en bij de offerte. Dat is precies het stuk dat je op de gemeentesite niet vindt: niet wat de regel is, maar of je specifieke boom eronder valt.

Kapvergunning per gemeente

Vijftien gemeenten, drie totaal verschillende stelsels. Klik op een gemeente voor de geldende verordening. Alle gegevens zijn gecontroleerd in augustus 2026 in de officiële bronnen op lokaleregelgeving.overheid.nl; legestarieven zijn die van 2026 en worden elk jaar in december opnieuw vastgesteld.

Wat hier vooral uit blijkt: de prijs zegt niets over de kans dat je een vergunning nodig hebt. Amersfoort geeft de vergunning gratis weg maar hanteert met 35 cm stamomtrek zo'n lage drempel dat vrijwel elke volwassen boom eronder valt. Utrecht vraagt € 735,85, maar wie op een perceel van minder dan 250 m² een jonge boom heeft staan, is vrijgesteld. In Molenlanden bestaat de kapvergunning niet eens, en in Rotterdam is een particuliere eigenaar voor zijn eigen tuin volledig vrijgesteld.

Let op: stamomtrek of stamdoorsnede?

Dit is de fout die het vaakst misgaat, ook op andere informatiesites. Sommige gemeenten meten de stamomtrek (het meetlint rondom de stam), andere de stamdoorsnede, ook wel dwarsdoorsnede of diameter. Het verschil is een factor π, ruim drie: 20 cm doorsnede is ongeveer 63 cm omtrek. Wie de twee door elkaar haalt, concludeert al snel ten onrechte dat er geen vergunning nodig is, en dat is precies waar de boetes vandaan komen.

In de gemeenten hierboven rekenen Gouda, Utrecht, Dordrecht en Alkmaar met doorsnede; Amersfoort, Rotterdam en Zaanstad met omtrek. Praktische aanpak: meet altijd de omtrek met een meetlint op 1,30 meter hoogte, en deel door 3,14 als je gemeente in doorsnede rekent. Bij een meerstammige boom telt doorgaans de dikste stam.

Wanneer heb je een vergunning nodig?

Er is geen landelijke standaard: elke gemeente stelt eigen regels vast, in de Algemene Plaatselijke Verordening (APV), een bomenverordening of een verordening fysieke leefomgeving. Grofweg bestaan er twee stelsels. Bij een maatgrens is elke boom boven een bepaalde omtrek of doorsnede vergunningplichtig. Bij een bomenlijst of bomenkaart zijn alléén de geregistreerde bomen vergunningplichtig en mag de rest zonder vergunning weg, hoe groot ook. Dat tweede stelsel wint terrein: van de vijftien gemeenten hierboven werken er acht met een lijst.

Daarnaast kunnen boomsoort en ligging meewegen. Monumentale of als waardevol aangewezen bomen zijn vrijwel altijd vergunningplichtig, ongeacht de omvang. Buiten de bebouwde kom gelden bovendien de regels van de Omgevingswet voor houtopstanden, met een meldplicht bij de provincie. De snelste manier om zekerheid te krijgen: doe de vergunningcheck op het Omgevingsloket (omgevingswet.overheid.nl), of vraag het de boomverzorger bij de offerte.

Wat kost een kapvergunning?

De legeskosten verschillen per gemeente met een factor die hierboven oploopt van nul tot ruim zevenhonderd euro; de tabel hierboven geeft de bedragen voor 2026. Let op twee dingen. Ten eerste: je betaalt de leges ook als de aanvraag wordt afgewezen. Ten tweede kan de gemeente een herplantplicht opleggen, een nieuwe boom planten of een storting in het gemeentelijk herplantfonds, wat honderden euro's extra kan kosten. Sommige gemeenten kennen wel vrijstellingen: Alkmaar heft geen leges als de kap nodig is door stormschade, ouderdom of ziekte.

De kosten van de vergunning staan los van de kosten van het kappen zelf. Wat het vellen en afvoeren kost, leest je op onze richtprijzen en bij kosten boom kappen.

Hoe vraag je een kapvergunning aan?

De aanvraag verloopt digitaal via het Omgevingsloket, met DigiD. Je hebt doorgaans nodig: een situatieschets of foto van de boom, de reden van de kap en de gegevens van het perceel. De reguliere beslistermijn is acht weken (eenmalig te verlengen), en na verlening geldt meestal nog een bezwaartermijn van zes weken. Reken dus op twee tot vier maanden doorlooptijd. De boomverzorgers in ons netwerk kennen de lokale regels en helpen desgewenst bij de aanvraag.

Wanneer mag je kappen zonder vergunning?

Als de boom onder de gemeentelijke maatgrens blijft, of, in gemeenten die met een lijst werken, als de boom daar niet op staat. Verder zijn fruitbomen en regulier onderhouden knotbomen in veel gemeenten vrijgesteld, net als noodkap bij acuut gevaar voor de veiligheid. Meld noodkap dan wél direct bij de gemeente en documenteer de situatie met foto's; veel gemeenten kennen een meldplicht achteraf.

Broedseizoen (globaal 15 maart – 15 juli): ook als je zonder vergunning mag kappen, blijft het verstoren of vernielen van actieve vogelnesten verboden onder de Omgevingswet. Gemeenten verlenen in deze periode bovendien terughoudender kapvergunningen. Lees meer op onze broedseizoen-pagina.

Wat als je kapt zonder vergunning?

Illegaal kappen van een vergunningplichtige boom is een strafbaar feit. De boete wordt vaak gebaseerd op de boomwaarde en kan oplopen van enkele honderden euro's tot €10.000 of meer bij monumentale bomen, plus een herplantplicht op eigen kosten. Vooraf checken loont dus altijd. Twijfel je? Een gecertificeerde boomverzorger adviseert je erover bij de offerte, en ziet ter plekke ook of kappen überhaupt nodig is of dat snoeien volstaat.

Veelgestelde vragen over de kapvergunning

Regels en tarieven gecontroleerd in augustus 2026 in de APV's, bomenverordeningen en legesverordeningen op lokaleregelgeving.overheid.nl. Gemeenten stellen hun legesverordening elk jaar in december opnieuw vast. Aan dit overzicht kunnen geen rechten worden ontleend; je gemeente is altijd leidend.